Beschermingsklasse IP

Voor roterende elektrische machines zijn beschermingsgradaties vastgesteld tegen het binnendringen van vaste delen en water. Eén en ander is vastgelegd in de norm: IEC 34-5 (NEN-EN 60034-5).

Kencijfers
De beschermingsgraad wordt aangeduid met een IP-klasse met twee kencijfers voor respectievelijk bescherming tegen vaste delen en water. Als voorbeeld noemen wij de beschermingsklasse: IP-55; hoe hoger de cijfers, des te groter is de graad van bescherming (zie de tabellen).




Momenteel worden de rotor nl® elektromotoren standaard geleverd in IP55, waardoor de elektromotoren geschikt zijn voor normale buitenopstelling. Deze in meer of mindere mate van stof- en waterdichtheid brengt wel een paar problemen met zich mee.

Hiervan zijn de volgende twee het belangrijkst;
- 1e goede stofdichtingen zijn "slepend" en geven vooral bij snellopende elektromotoren meer warmte ontwikkeling bij de lagerconstructie
- 2e condensgaten, welke dienen voor inwendige drukvereffening en zo de elektromotoren een "ademingsmogelijkheid" geven, moeten gedeeltelijk (bij IP55) of geheel
(IP56) gesloten worden.

Voor het eerste probleem kunnen passende oplossingen gekozen worden bij de afdichtingen in de schilden of de lagerdeksels, maar vanwege de grote warmteontwikkeling niet op de lagers zelf. Het tweede probleem is minder eenvoudig, daar de kans op condensvorming bij een hogere beschermingsgraad veel groter wordt. Voor de beschermingsklasse IP55 is een vochtwerende coating (tropenisolatie is standaard) ter bescherming van de wikkeling meestal afdoende. Bij de beschermingsklasse IP56, vooral bij elektromotoren vanaf huisgrootte 100, is het probleem groter. De vrije luchtinhoud van dergelijke elektromotoren is zo groot, dat, bij wisselende temperaturen veroorzaakt door de elektromotor zelf, wel condens moet optreden. Door de inwendige temperatuur minimaal 5°C boven de omgevingstemperatuur te houden is de kans op condens vorming minimaal. Dit geldt natuurlijk alleen bij stilstand, daar een draaiende elektromotor altijd warmer wordt. Een vaak toegepaste oplossing is het aanbrengen van een "stilstandsverwarming".

Iedere keuze van een beschermingsklasse wordt gebaseerd op de verkleining van de storingskansen van een elektromotor. Dit is echter nooit een garantie voor een storingsvrije werking. Het zal duidelijk zijn dat een hogere beschermingsklasse, dan voor een bepaalde toepassing strikt noodzakelijk is, vaak averechts kan werken op de bedrijfszekerheid. Voorts dient de opstelling van de elektromotor in overeenstemming te zijn met de bouwvorm die op het typeplaatje vermeld staat.

Uitgebreidere informatie is te vinden op: https://nl.wikipedia.org/wiki/IP-code